Υπηρεσίες

Οι αιτίες και οι μηχανισμοί, δηλαδή οι ατομικοί τρόποι λειτουργίας μέσα από τους οποίους παράγεται η αίσθηση δυσαρέσκειας, άγχους, συναισθηματικής δυσφορίας, δυσλειτουργίας μέσα στην καθημερινότητα ή στις σχέσεις, παρότι μπορεί να συνδέονται με συγκεκριμένα βιώματα, πολύ συχνά αφορούν βαθύτερους, πολλές φορές μη συνειδητούς τρόπους σκέψης και τρόπους λειτουργίας και αντίδρασης. Η αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων με απώτερο σκοπό την κατανόηση καθώς και την αλλαγή των δυσμενών τρόπων λειτουργίας, συχνά απαιτεί μία πιο συστηματική, βαθύτερη και μακρόχρονη ψυχοθεραπευτική προσέγγιση.

Στην περίπτωση των σωματικών νοσημάτων, και ειδικότερα στον καρκίνο, η εύλογη μεταβολή ή και επιβάρυνση της ψυχικής κατάστασης από το βίωμα της νόσου, των θεραπειών και των επιπτώσεων που έχουν, αλλά κι ευρύτερα η αλληλεπίδραση μεταξύ σωματικής και ψυχικής λειτουργίας, αποτελούν ένα ιδιαίτερο πεδίο μέσα στο οποίο αξιολογείται και προτείνεται η ψυχοθεραπευτική διεργασία. Κάθε νόσος και κάθε προσπάθεια αντιμετώπισης ενός προβλήματος υγείας, απαιτεί πολλαπλές προσαρμογές, προσωπικές όπως και στις σχέσεις με τους άλλους. Αυτές οι αλλαγές βιώνονται συχνά ως ψυχικά και συναισθηματικά αδιέξοδες και τραυματικές για τον καθέναν. Απότοκες είναι αντιδράσεις δυσπροσαρμογής και αίσθησης πίεσης που προκαλεί συχνά κόπωση και εξάντληση (αυτό που ονομάζουμε stress).

Σκοπός της ψυχοθεραπείας είναι η αναζήτηση και η διαμόρφωση ενός προσωπικού νοήματος και ενός περισσότερο ευμενούς τρόπου κατανόησης της βιωμένης ιστορίας πριν και μετά την έλευση της νόσου. Αυτή η κατανόηση και η εσωτερική επεξεργασία σταδιακά μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές αλλαγές του τρόπου σκέψης και λειτουργίας σε σχέση με την κατάσταση υγείας αλλά και ευρύτερα της ζωής κάθε ανθρώπου.

Οι ψυχοθεραπευτικές συνεδρίες, όσο είναι αυτό δυνατό, συστήνεται να γίνονται με φυσική παρουσία. Το πλαίσιο (αριθμός και συχνότητα συναντήσεων) καθορίζεται μετά τις αρχικές διερευνητικές συναντήσεις, ενώ ενδέχεται να τροποποιηθεί ανάλογα με την γενικότερη πορεία.

Εφόσον συντρέχουν λόγοι για τους οποίους δεν είναι εφικτή η έναρξη μίας ψυχοθεραπείας ή εάν η/ο ασθενής δεν έχει αποφασίσει να αναλάβει μια τέτοια διεργασία, μπορεί να προταθεί μία εργασία ψυχολογικής υποστήριξης και συμβουλευτικής. Αφορά πλαίσιο σύντομης θεραπευτικής διαδικασίας με περιορισμένο αριθμό συνεδριών προκαθορισμένο ή μη και απευθύνεται τόσο σε ασθενείς όσο και κυρίως σε συγγενείς.

Υπάρχουν δύο τύποι βραχείας υποστηρικτικής ή συμβουλευτικής θεραπείας.

Οι συνεδρίες σε μια ψυχοεκπαιδευτικού τύπου προσέγγιση έχει σκοπό να περιγράψει τις συνθήκες και τα ψυχικά φαινόμενα γύρω από την ασθένεια. Έτσι δίνεται η ευκαιρία να ένας άνθρωπος να έχει μια πρώτη κατανόηση για το τι προκαλεί ο καρκίνος τι είναι αυτό που περνάει πόσο αλλάζουν τα πράγματα τι να περιμένει σε κάθε στάδιο της θεραπείας από πρακτικά ζητήματα μέχρι τις αναμενόμενες ψυχικές διακυμάνσεις και πώς μπορεί να βοηθήσει τον οικείο του που νοσεί.

Η βραχεία και εστιασμένη ψυχοθεραπευτική προσέγγιση είναι μία επέκταση των αρχικών συναντήσεων, συνήθως έως έξι (6). Συζητούνται εστιασμένα και επιμέρους θέματα ή προβλήματα που όπως προκύπτουν από τις συναντήσεις, καθορίζουν την γενική ψυχική κατάσταση και την προσαρμογή στις συνθήκες ζωής. Βεβαίως αυτή η προσέγγιση μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς και έδαφος μίας ψυχοθεραπείας σε απώτερο χρόνο.

Συστήνεται αυτές οι συναντήσεις να γίνονται με φυσική παρουσία.

Οι έρευνες έχουν αποδείξει πως οι ομαδικές ψυχοκοινωνικές παρεμβάσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στην ολοκληρωμένη ιατρική φροντίδα των ασθενών με καρκίνο. H εμπειρία της νόσου δεν αφορά μόνο στο σώμα, αλλά επηρεάζει βαθιά την ψυχική ισορροπία, την ταυτότητα, τις σχέσεις και το αίσθημα νοήματος της ζωής.

Η Ομαδική Ψυχοθεραπεία αποτελεί μια από τις πιο ουσιαστικές μορφές ψυχοκοινωνικής υποστήριξης για άτομα που ζουν με την ασθένεια του καρκίνου.

Η ομάδα προσφέρει έναν χώρο «ανήκειν», όπου ο ασθενής δεν χρειάζεται να αντιμετωπίσει την εμπειρία του μόνος. Τουναντίον, μπορεί να μπει σε λόγια, να μοιραστεί και να αντέχεται από κοινού, ενισχύοντας την ψυχική ανθεκτικότητα.

Πέρα από την υποστηρικτική διάσταση, η ομαδική ψυχοθεραπεία αποτελεί βιωματική εμπειρία. Μέσα στην ομάδα ενεργοποιούνται επαναλαμβανόμενα μοτίβα επικοινωνίας, καθώς και συναισθήματα που πυροδοτεί η ίδια η νόσος και τα οποία αναδύονται συχνά από πιο βαθιά στρώματα του ψυχισμού. Το ομαδικό πεδίο μπορεί να γίνει πρόσφορος χώρος , να έρθουν στο προσκήνιο, να αναγνωριστούν και να «δουλευτούν».

Σε ένα αντίστοιχο πλαίσιο, η Ψυχοδυναμική Ψυχοθεραπεία Ομάδας δεν εστιάζει μόνο στο παρόν σύμπτωμα ή στη διαχείριση του άγχους, του θυμού ή της θλίψης, αλλά διερευνά τα βαθύτερα συναισθήματα και ασυνείδητες πλευρές της εμπειρίας της νόσου. Ο καρκίνος συχνά ενεργοποιεί υπαρξιακούς φόβους, παλιά τραύματα απώλειας, ζητήματα εξάρτησης και ανάγκης για φροντίδα, καθώς και ερωτήματα γύρω από τον έλεγχο και την αυτονομία.

Στην Ψυχοδυναμική Ψυχοθεραπεία Ομάδας, το φαινόμενο της μεταβίβασης και της αλληλεπίδρασης μεταξύ των μελών έχει ιδιαίτερη σημασία. Οι σχέσεις που αναπτύσσονται στο «εδώ και τώρα» στην ομάδα συν-διαμορφώνονται μεταξύ των μελών, στη βάση των σχέσεων της ζωής του κάθε ατόμου και όπως αυτές τις φέρει στις εσωτερικές ομάδες του, καθιστώντας την ομάδα ένα είδος ψυχικού καθρέφτη.

Έτσι, η ομάδα λειτουργεί ως «περιέκτης» – μία συλλογική κατασκευή των μελών της που είναι πέρα από το άθροισμα αυτών και της προσδίδει την ξεχωριστή της δυναμική – μέσα στην οποία το κάθε μέλος μπορεί να δει τον εαυτό του και να έχει μια βαθύτερη κατανόηση της εσωτερικής εμπειρίας της νόσου και του ίδιου.

Η  Χοροκινητική Θεραπεία – Χοροθεραπεία είναι η ψυχοθεραπευτική χρήση της κίνησης που προάγει την σωματική, συναισθηματική, γνωστική και κοινωνική ολοκλήρωση του ατόμου. Είναι μια μέθοδος που χρησιμοποιεί την κίνηση και τα εκφραστικά της στοιχεία ψυχοθεραπευτικά, χωρίς να προαπαιτεί καμία προηγούμενη γνώση ή  εμπειρία χορού, γυμναστικής ή όποιου άλλου είδους κίνησης γενικότερα.

Θεωρείται σημαντική θεραπεία για άτομα με καρκίνο για τους εξής λόγους:

Εναρμονίζει το σώμα, το μυαλό, τα συναισθήματα, το πνεύμα, και την δημιουργικότητα.

Μέσα στη θεραπευτική διαδικασία συμπεριλαμβάνονται : χοροκινητική έκφραση, χαλάρωση, αναπνευστικές τεχνικές, και εικονοποίηση με θετική σκέψη.

Διευκολύνει την επαφή με νέους τρόπους αντιμετώπισης της ζωής σε σωματικό και ψυχικό επίπεδο.

Βοηθά στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής και στην προώθηση και εξέλιξη της ψυχικής υγείας. 

Χρησιμοποιεί τεχνικές, μεθόδους και έννοιες, όπως η χρήση του καθρεφτίσματος, του συγχρονισμού, και της σωματικής ενσυναίσθησης στην θεραπευτική διαδικασία.

Η χοροθεραπεία στον καρκίνο στοχεύει :

• Στην μείωση του στρες και στην αύξηση της ζωτικότητας.
• Στην θετική αντιμετώπιση της ζωής και στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής.
• Στην δραστηριοποίηση και ενεργοποίηση του ατόμου να αντιμετωπίσει το πρόβλημά του στηριζόμενο στις δικές του δυνάμεις, χρησιμοποιώντας μεγαλύτερη ευελιξία και ευρηματικότητα στην εξεύρεση λύσεων.
• Στην βελτίωση της εικόνας σώματος και της σχέσης με το  σώμα.
• Στην βελτίωση της διάθεσης μέσω της εκφραστικής κίνησης.

Αγωγή Κοινότητας και ενημέρωση-ευαισθητοποίηση μονάδων ψυχικής υγείας, δήμων, πανεπιστημίων, κοινωνικών ιατρείων, σωματείων, συλλόγων, φορέων της κοινότητας σε ό,τι αφορά στην ανάγκη ψυχολογικής υποστήριξης ογκολογικών ασθενών και των οικείων τους.

Οι επαγγελματίες υγείας είναι μια ομάδα που βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αντιμετώπισης και διαχειρίζεται καθημερινά τη σωματική υγεία, αλλά και τις ψυχικές δυσκολίες των ασθενών στα πιο δύσκολα στάδια της νόσου. Πέραν του ότι παρέχουν φροντίδα, έχουν και οι ίδιοι ανάγκες που μερικές φορές παραμελούνται. Οι ομάδες υποστήριξης έχουν ως στόχο την αποφόρτιση των έντονων συναισθημάτων, την εποπτεία του κλινικού έργου, αλλά και την ευαισθητοποίηση σε θέματα ψυχικής υγείας σε σχέση με τον καρκίνο. Αυτές οι ομάδες (τύπου Balint) επιτρέπουν στα μέλη τους να εξετάσουν και να επεξεργαστούν τις συναισθηματικές και ψυχολογικές πολυπλοκότητες των σχέσεων με τους ασθενείς τους. Ένας κύριος στόχος είναι η ατομική και η από κοινού επεξεργασία δύσκολων περιστατικών για τη μείωση της επαγγελματικής κόπωσης και την ενίσχυση της ενσυναίσθησης. Στηρίζοντας άμεσα τους επαγγελματίες υγείας, φροντίζονται έμμεσα και οι ασθενείς με καρκίνο που σχετίζονται μαζί τους.

Το Κέντρο Ημέρας οργανώνει αυτές τις ομάδες κατόπιν προσκλήσεως ενδιαφέροντος προς τους επαγγελματίες ή εκδήλωσης ενδιαφέροντος από εκείνους. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στη γραμματεία του Κέντρου Ημέρας.